RSS

წითელი აგურის ფაბრიკის ამბები

გუშინ ერთი საინტერესო ფოტოწიგნის პრეზენტაციაზე ვიყავი ყოფილი აბრეშუმის საქსოვი ფაბრიკის შენობაში, ვერაზე. სკოლა, რომელიც დავამთავრე, მანდ(აც) იყო. და იყო დრო, ამ ეზოს კუნჭულები კარგად ვიცოდი. დამთავრების მერე ერთხელაც არ ვყოფილვარ.
ეზოს დაღმართზე დაშვებისთანავე დავინახე გზის მარცხენა მხარეს პატარა, გაუქმებული მრგვალი აუზი, შუაში მდგომი ქალისა და ორი ბავშვის ქანდაკებით, შადრევნად რომ იყო ჩაფიქრებული წინა, საბჭოურ  ცხოვრებაში. ისევ ისე, გამომშრალად იდგა, როგორც ჩემს დროს, ოღონდ მაშინ ცისფერი იყო და ახლა კირით გადაუქათქათებიათ. დავინახე და ეგრევე წამოვიდა კადრი, სკოლიდან მოვდივარ, ამ აღმართს მოვყვები. ზამთრისპირია. რამდენიმე ჩემი სკოლელი/კლასელი, ჩემხელები, ჩემზე ოდნავ უმცროსები, ბიჭები და გოგოები, ასევე შინ მიდის. ბიჭები ჩემზე ცოტა წინ მიხტიან და ხუმრობენ რაღაცებზე. უცებ ერთ-ერთი ბიჭი ბრუნდება, თვალში ვხვდები, ქუდს მართმევს და იწყებენ ჩემთვის მანამდეც, იმ დროსაც და დღემდეც ყველაზე საძულველ თამაშს – პამპულობანას. ცოტა ხანს ძალდატანებითი ღიმილით ვყვები (აბა, ხუმრობა არ მესმის?! აბა, სკოლელებთან კარგი ურთიერთობა არ მაქვს?!). რა თქმა უნდა, ვერ ვართმევ. ამასობაში წამრთმევსა და მთავარ აქტორს (არ მინდა სახელების დაწერა, რადგან მიყვარს ჩემი სკოლური წლებიც, ბევრკარგ- და ბევრტკენიანი, მიყვარს იმ პერიოდთან დაკავშირებული ადამიანებიც, როგორც ამ წლების ნაწილები და თანაშემქმნელები და დიდად არც მინდა ნაწყენი პოსტი დავწერო) აზრად მოსდის, რომ მოქნილად გადახტეს შადრევნის შუაში. წამის მეასედში იქაა. რამდენიმე წუთით ქალის მესამე შვილად შეშდება, მერე უცებ ახალი და თავისთვისაც და სხვებისთვისაც “მაგარი სახალისო” გასართობი აფიქრდება – ჩემს ქუდს შადრევნის ქალს ახურავს. უხდებაო, ხალისობენ. ვიცინი მეც და გაუბედაობაშეპარული, ვითომ თამამი  ტონით ვთხოვ, დამიბრუნოს ბოლოს და ბოლოს. მას თითქოს არ ესმის. იდეას იდეას უმატებს, ქალს ქუდით ტოვებს, თავად უკან ხტება, თავაზიანად მემშვიდობება და მიდის. თან იცინის, კმაყოფილია, რომ ოსტატურად გამოუვიდა. დანარჩენებიც იცინიან. გოგონებიც, ბიჭებიც. კაცმა რომ თქვას, უწყინარი თამაშია, ერთობიან ბავშვები, არაფერ ბოროტს არ შეიცავს ეს ამბავი, რომ არა ერთი უმნიშვნელო დეტალი – მე არ მომწონს. არც ძალა მაქვს, რომ შევეწინააღმდეგო და არც ფიზიკური რესურსი, თავად რომ ვისკუპო იმ ჯანდაბა შადრევნის ცენტრში და ავიღო ჩემი ჯანდაბავე ქუდი. ბოლოს, აღარ მახსოვს, როგორ დამთავრდა. როგორც მაგონდება, რომელიღაც ბიჭი მობრუნდა, მოხადა და დამიბრუნა. ან შეიძლება თავად მანაც გააკეთა, მართლა არ მახსოვს. მაგრამ მახსოვს მადლიერების განცდა მის მიმართ, ვინც ქუდი დამიბრუნა.
ამ ფიქრებში კი ჩავირბინე ის დაღმართი და მივადექი ფაბრიკის შენობას. 

პრეზენტაციაზე ცოტა ადრე მომიწია მისვლა და კარი დაკეტილი დამხვდა. ვიფიქრე, მანამდე ოდნავ გავივლი, სივრცეს დავათვალიერებ-მეთქი. ჩავუყევი გზას და პირდაპირ იმ ბილიკზე აღმოვჩნდი, რომლითაც სკოლაში ჩავრბოდი ყოველ დილას.
ძალიან საინტერესო ადგილია ეს ეზო, თავისი ფაბრიკის შენობით. აი, სათავგადასავლო თამაშებში რომ გარემოა, ზუსტად ეგეთია. ბევრი მწვანე ხითა და ბუჩქით, დაბურული ბილიკებით, წითელი აგურით ნაგები ფაბრიკის ლამაზი შენობით, რომელიც მაშინ, მე რომ ვსწავლობდი, სრულიად მიტოვებული და გავერანებული იყო. ახლა ნაწილი არტსივრცეებად გამოიყენება და ძალიან საინტერესოდ გამოიყურება, ნაწილი კი კვლავ უკაცრიელია. ამ უკაცრიელობის თან მეშინოდა, თან მიზიდავდა რაღაცნაირად. ნუ, გასაგებია, რაც მაშინებდა – ამ შენობის სიჩუმე და უადამიანობა. როგორც 90-იანების ბავშვმა, ვიცოდი ისიც,  იმ პერიოდში შეუმდგარი და ცხოვრებაზე ხელჩაქნეული, სექსუალურად ყურებ(?)ჩამოყრილი მამრები ხალისით რომ დაეძებდნენ ასეთ დაბურულ/მიტოვებულ ადგილებს, მიწისქვეშებს, ჩიხებს. მახსოვს, დედაჩემმა ძალიან მსუბუქად, რომ არ დავეზაფრე, გამაფრთხილა, ეცადეთ ამ ბილიკზე სულ მარტო არ იმოძრაოთ, ჟივილ-ხივილით ჩაიარეთ ხოლმეო. მეც, თუ მარტო მომიწევდა ჩასვლა, ფეხებს მაგრად მივაბაკუნებდი და ჩქარა ჩავირბენდი ხოლმე. თან ყოველთვის წარმოვიდგენდი რამე მიზანს, რატომაც ჩავრბივარ. ან ვიღაც მელოდება და სასწრაფოდ რაღაც მნიშვნელოვანი უნდა მივუტანო, ან ვინმესთან ერთად მივრბივარ და აბა, ვინ გაასწრებს, ან უკან არ უნდა მოვიხედო და აბა, რამდენ წამში ჩავალ. მოკლედ, ასე, თამაშ-თამაშით მოვათვინიერე ეს ჩემი შიში და დავრბოდით დილა-საღამოს ბილიკზე 🙂
რატომ მიზიდავდა და, საოცრად მისტიკური იყო ეს მდუმარე, წითელი აგურით ნაგები შენობა. ერთი ადგილიდან, ვიდრე ბილიკი მოუხვევდა, კარგად ჩანდა ფაბრიკის ერთ-ერთი, ჩამოქცეული სართული. ჩაშლილი იატაკი და ინტერიერის რამდენიმე მოკონწიალე ნაშთიც მაინტერესებდა ხოლმე, მაგრამ ყველაზე მეტად – გიგანტური მრგვალი ჩარხი, ფრთებითა ციკლოპის დავსებული თვალით. ბევრჯერ მქონდა გაგონილი, ამაში რომ კიდური ჩაგყვეს, ფქვილივით დაშლილს ამოიღებო. ჰოდა, სულ ერთგვარი მოწიწებით შევყურებდი. ზოგადად, ბავშვობიდან დღემდე მიყვარს ხოლმე მიტოვებულ ადგილებში იმის წარმოდგენა, როგორი იყო იქ სიცოცხლე. როგორ მოძრაობდნენ ადამიანები, რა ხმები ისმოდა, რა სუნები იყო, რას ეხებოდნენ თითებით, რა კადრებს ინახავს ნივთების, შენობების ნაშთები. სულ ვცდილობ გონებაში ვიზუალიზაცია მოვახდინო და ჯერ სტოპკადრებად დავინახო, მერე გავაცოცხლო. ჰოდა, ამ ფაბრიკის ბგერებს, ინტერიერს, ადამიანებს, სუნებს სულ ვეძებდი და ვგრძნობდი გონების თვალით. 38714534_10204809069381936_6044328469460942848_n.jpg

ჰო, ჩემი სკოლა ამ წითელ, ლამაზ შენობაში არ იყო, არამედ მის წინ ჩადგმულ გრძელ, ვიწრო, ფიცრის, ცისფრად შეღებილ, ერთსართულიან, ფერმისმაგვარ შენობაში, რომელიც, სავარაუდოდ, ფაბრიკის ადმინისტრაციის თუ რაღაც ეგეთის ფუნქციას ასრულებდა წინა ცხოვრებაში. რატომ და როგორ იყო ჩვენი მანდ შეცხოვრების ამბები, ეგ ცალკე დასაწერია და ახლა არ შევურევ ამ პოსტს.
იქვე იდგა მეორე შენობაკიც, ანუ ერთი წრიპა ოთახი, რომელშიც მეშვიდე კლასი იყო და ეზოს ბოლოს – საპირფარეშო.
(კი, თბილისში ვსწავლობდი, კი, კერძო სკოლაში, კი, დამფუძნებლებიცა და მშობლებიც პასუხისმგებლობას გრძნობდნენ ბავშვების მიმართ და ვუყვარდით.)
ჰოდა, დავდექი-მეთქი ბილიკზე, გადავდგი რამდენიმე ნაბიჯი და პირდაპირ სკოლის ჩასასვლელთან აღმოვჩნდი. ეეე, აი, დატკეპნილი ბილიკი, სკოლამდე გადასასვლელ ხიდთან რომ მიდიოდა და ახლა ცემენტი რომ დაუსხამთ. ეე, ხიდი, რომელიც მოყანყალე იყო და ქვეშ წყალი გადიოდა. ახლა ბეტონისგან გაუკეთებიათ. ზედ ვისხედით ხოლმე ზარის დარეკვამდე ან გაკვეთილების შემდეგ, ვაბირჟავებდით, ვყანყალებდით და რაღაცებს ვბჟოტიალობდით. ამ ხიდს გადახვალ და სკოლის შენობაა. აი, აქ.
38797749_10204809068901924_2633929311777718272_nგადავედი.
შენობა, რომელშიც ვსწავლობდი, აღარაა. არც ის მინიშენობაკი. ცხადია, აღარც ტუალეტია ეზოს ბოლოს. მათ ადგილას ბალახი და შიგადაშიგ ტანწვრილი ხეები ხასხასებენ. ანუ არის მხოლოდ წითელი აგურის ფაბრიკა. მის წინ ოდნავ სიცარიელე, ნაშენობარი და ხეები.
დავდექი, მიმოვიხედე და წამოიღო ეგრევე.
შესვენებებზე სად ვიდექით, რომელი ოთახი მიყვარდა დანარჩენ არცთუ დიდ არჩევანს შორის, როგორი იყო სამასწავლებლო და ოთახი, რომელშიც ახლა უკვე სკოლისთვის (რა თანამდებობაზე, არ ვიცი. მგონი, ე.წ. “ზავხოზად”) მუშაობდა ლამარა – პუტკუჩა, თეთრთმიანი, ყავისფერლაბადიანი ქალი ფაბრიკის დიადი წარსულიდან. მაგიდაზე დადებული ოთხკუთხედი შუშით, მის ქვეშ მოთავსებული ფაბრიკული ღვაწლის ამსახველი ფოტოებით, ფაბრიკისავე სასახელო წითელი ალმით, ჯილდოებით აღჭურვილ კაბინეტში.
გამახსენდა, როგორ გამოვიკრიფეთ ერთხელ გეოგრაფიის გაკვეთილიდან სათითაოდ, ზოგი “საჭირო ოთახში” და ზოგი – ექიმთან გასვლის საბაბით. მერე როგორ შევქუჩდით ეზოს ბოლოს და დავიწყეთ იქ ლაზღანდარობა, სიცილი, მაიმუნობა. როგორ გამოიხედა ცოტა ხანში გეოგრაფიის მასწავლებელმა, გვანიშნა, შემოდითო და როგორ მრცხვენოდა, შესვლისას, კარში მდგომს წინ რომ გავუარე. გამახსენდა, რომ მაგვიანდებოდა (და ეს ხდებოდა სულ), დამუღამებული ღრიჭოდან როგორ ვიჭვრიტებოდი კლასში. გამახსენდა, როგორ მქონდა ამოჩემებული ადგილი კედელთან და პოზა, როგორ ვაღლაჭუნებდი მუდმივად ჭრელი ზურგჩანთის ნაქსოვ ზონარს და მომწონდა ეს მოძონძო იმიჯი. :)) ახალგაზრდა, კედებიანი დირექტორი საინტერესო რამეებს რომ გვიყვებოდა, ეგ გამახსენდა. მაგალითად, იმას, როგორი კაი ტიპია ციფრი ცხრა. რა ჯადოობებს აკეთებს და ჩვენ როგორ აგდებით ვუყურებთ. ის ჯადოობები ახლა სულ არ მახსოვს, მაგრამ მისი აღფრთოვანებული სახე და საინტერესოს გაზიარების სურვილი მახსოვს. ერთხელ მის გაკვეთილზე, რაღაც სერიოზულ თემაზე რომ გველაპარაკებოდა, რომ გადავუჩურჩულე ვიღაცას და მერე თავის მოჩვენება ვცადე, ვითომ იმ ვიღაცის ბრალი იყო და რომ “დამწვა” ეგრევე, იშხუილა და კლასიდან გამაძევა, ეგეც მახსოვს. დედაჩემი რომ მივიდა და უთხრა, ფულს ვეღარ ვიხდით და უნდა გადავიყვანოო და კარგა ხანს უფასოდ სწავლის საშუალება რომ მომცა, ეგეც გამახსენდა. ლაშქრობა რომ შემაყვარა, ფეხისდაბიჯებობანას რომ გვეთამაშებოდა სკოლის კართან, კიდევ ეგ. და ისიც, სკოლის გაზეთი რომ გავაკეთეთ და სკოლიდან გამოსულები ხიდთან მდგომმა მასწებმა შეგვაქეს. კობა გამახსენდა, უსაყვარლესი ბიჭი, თავზე ბუჩქა თმით, ბუდეს რომ ეძახდნენ, ჰელი ჰენსონის ლურჯ-ყვითელი ქურთუკით, სწრაფად მოლაპარაკე და ტვინიკოსი. პირველ კურსზე ვიყავით, კობა რომ ავარიით გარდაიცვალა. გამახსენდა, როგორ მომწონდა, რომ მეგობრობდა ჩემი რამდენიმე კლასელი გოგო, მომწონდა, ჩუმად რომ უგდებდნენ წერილებს ერთმანეთს, მუდმივად შეთქმულებივით რომ ანიშნებდნენ რაღაცებს, სულ ხაზს უსვამდნენ თავიანთ უახლოესობას, მეორემეობას, რვეულის ყდაზე, კედელზე, დღიურებში, მერხებზე თავიანთი სახელების მიწერითა და უსასრულო მეგობრობის სიმბოლოების მიხატვით. მე დანარჩენი კლასი ვიყავი. არასასტავირებული. ჩვეულებრივი. ჩემი მცდელობაც გამახსენდა, მათ “სასტავში” ჩაკერებას რომ თავდაუზოგავად ვცდილობდი, მაგრამ არაფრით რომ არ გამომდიოდა და ეს როცა გამახსენდებოდა, ყურებს ჩამოვყრიდი ხოლმე (ცხადია, არც იმ გოგონებს ვსაყვედურობ ამ პოსტით). ჩემი სირცხვილის შეგრძნება გამახსენდა, ჩემზე სუსტ გოგონას უკვე მე რომ დავუწყე “სასტავში გამჯდარის” პოზიციიდან ცქერა, საუბარი, ქცევა. და დეიდაჩემმა რომ ეს გაიგო შემთხვევით, როგორ დამამუნათა. სიტყვაც რომ ვერ ამოვიღე სირცხვილისგან, ეგ დამუნჯება დამიდგა თვალწინ. ისიც გამახსენდა, რომ ეს “სასტავში ჩაკერება-ამოკერებები” იმდენად მტკივნეული იყო ჩემთვის, კარგა ხანი დამჭირდა რეაბილიტაციისთვის. უფრო სწორად, საკმაოდ გვიან, სტუდენტობის ბოლოსკენ მივხვდი (ისიც, საკუთარ თავში ხანგრძლივი ყურყუმალაობის შედეგად), რომ რაღაც კომპლექსები, რომლებთანაც ვხმალაობდი, დაჟინებით ვებრძოდი, სწორედ სკოლიდან მქონდა წამოღებული. და ეს როგორც კი აღმოვაჩინე, რაღაცები დალაგდა. ხმალაობას დანიშნულება და მიზანი მიეცა, შედეგიც დადგა. დგება, უფრო სწორად. რადგან ახლა უკვე ზუსტად ვიცი, ყველანი, ნუ, თითქმის ყველანი, ჩვენი ბავშვობის სიყვარულებს და ტკენებს რომ ვიმკით ცხოვრების წარმატება-წარუმატებლობებად. თუკი რამე დადებითი გამიკეთებია, გადამხდენია და მადლიერებით ჩემი ცხოვრების წარსულიდან ადამიანები/ინსტიტუციები გამხსენებია, მათ შორის სკოლაც ხშირადაა ხოლმე. ასევე, თუკი რამეს დავუტანჯივარ, ავურევივარ, ამოვუგდივარ რელსებიდან და ძიება დამიწყია, ფესვებს ხშირად სკოლასთანაც მივუყვანივარ. სწორედ ამ ფესვებიან მაზოლებს ვებრძვით ადამიანები დანარჩენი შეგნებული ცხოვრება. გადავფცქვნით ერთ შრეს, ამოვისუნთქავთ ცოტა ხნით, წამოვა მეორე. მერე იმას გადავფხიკავთ. გვგონია, მოვისვენეთ და მესამე, გარქოვანებულ შრეს გრძნობ გულში, მუცელში, კანში. და რა საშინლად რთულია ფესვამდე ჩასვლა. იმ ფესვის ამოგდება – უფრო რთული. ზოგჯერ – შეუძლებელიც.
და მნიშვნელოვანი გამახსენდა – როგორ გავხდი თათა მასი.
და მივედი მთავრამდე. პრინციპში, ამ პოსტს ამიტომაც ვწერ. ანუ ის კი არ გამახსენდა-მეთქი, როგორ ავირჩიე ეს პროფესია, ნაღდი თათა მასი როგორ გავხდი. ანუ როგორ ვისწავლე ბავშვების ენა. მოსმენა, დაკვირვება, პრობლემის დიაგნოსტირება, ჩასაფრება, პრევენცია, გადაჭრის გზების ძიება. ჩემსავე მაგალითზე როგორ მქონდა გაცნობიერებული, რომ ერთ დამდგარ შედეგზე რეაგირება პრობლემის გადაჭრას არ ნიშნავს. რომ ბავშვები გაცილებით ღრმა, ჩუმი, უდრტვინველი, მაგრამ მდუღარე წყალქვეშა დინების შემოქმედები არიან. ვიყავით. მახსოვს, პირველად როგორ გავაცნობიერე, რატომ ვებრძოდი ასე დაჟინებით ჩემს სადამრიგებლო კლასში “კუტოკებს”, რატომ ვარკვევდი თითოეულ, უმნიშვნელო შემთხვევასაც კი ასე დაწვრილებით, რატომ ვუხსნიდი ასე დაჟინებით, რომ თუ ერთ მხარეს ეცინება ხუმრობაზე და მეორე მხარე განიცდის, შფოთავს, დარდობს, მაშინ ეს ხუმრობაც არაა. და მგონი, თუ კარგად გამომივიდა ეს ამბავი და გუნდური, მეგობრული, მოსიყვარულე, მზრუნველი, ნაკლებად სტერეოტიპულაზროვნებიანი კლასის შეკვრა შევძელი, სწორედ ჩემი, პირადი, სკოლის მოწაფე თათას ემპირიული გამოცდილება დამეხმარა ამაში. თავის ტყავზე რომ ჰქონდა გამოცდილი სკოლის ხიბლიცა და სევდაც.
და მგონია, სწორედ ესაა მასწავლებელი – ცოდნის, უნარებისა და დამოკიდებულებების ჭრილში საკუთარი გამოცდილებების სწორად მატრანსფერირებელი პირი.

კისერი და მხრები რომ დამეჭიმა და თვალები ერთ წერტილზე მიშტერებისგან სასტიკად ამეწვა, მაშინ მივხვდი, რომ დაახლოებით ნახევარი საათია, ერთ პოზაში ვდგავარ :)) კინო, რა, ფაქტობრივად. :)))38818104_10204809068621917_5941330669757005824_n.jpg
მადლობა გადავუხადე იმ ადგილს და მასთან დაკავშირებულ ადამიანებს გულში იმ გამოცდილებისთვის, რომლითაც აღმჭურვეს და რაღაცნაირი, ვანილნარევი კაეშნით შევედი წიგნის პრეზენტაციაზე.
იქ როგორ ჩამწყვიტა ყველაფერი ომის გმირების ქალების ნაამბობებმა და რას ნიშნავს ჩემთვის აგვისტოს ომი, ეს სხვა პოსტის ამბებია.

Advertisements
 

საოცრება შენ ხარ!

დღესდღეობით რომ ბოლომდე აზრდაკარგულია თავის დროზევე გაცვეთილი და ყბადაღებული გამოთქმა, “ნწ-ნწ, საიდან ეს უწიგნური თაობა! აბა, ჩვენს დროს…”, ამას თქმაც არ უნდა. დიახაც, ბავშვები კითხულობენ! და ძალიანაც ბევრს! მრავალფეროვანი ლიტერატურაც გაცილებით ხელმისაწვდომია, ვიდრე ადრე და ჩვენი მომავალი საზოგადოებაც ნაბიჯ-ნაბიჯ უფრო წიგნიერი და საინტერესო ხდება.

წიგნები რომ დიდ გავლენას ახდენენ ჩვენზე, ამაზე ისედაც ბევრი რამეა დაწერილი და ჩემი სიბრძნისმეტყველება აღარაა საჭირო. გავლენები არის ზედაპირული და შედარებით სიღრმისეული, მხატვრული, ემოციური, სხეულის დონეზე განცდილი, ტვინზე, გულზე, დამოკიდებულებებზე არეკლილი, ჩავლილი ან არჩავლილი და შემცვლელი. ზოგჯერ გარდამტეხიც.

დარწმუნებული ვარ, თქვენც, ჩემ მსგავსად, ხშირად გიგრძვნიათ ამა თუ იმ პასაჟის ამოკითხვისას ჟრუანტელი თმის ძირებში, გიგრძვნიათ, როგორ გაუხდიხართ ცუდად ამა თუ იმ ტექსტში ამოკითხულ ამოკითხულ მონაკვეთს, როგორ დაუვლია დენს მთელ სხეულში, ცოცხლად და ხარბად შეგისუნთქავთ ტექსტში აღწერილი ქაფქაფა კაკაოს სუნი, ნოტიო მიწის სირბილე ფეხქვეშ, მზის სხივები სხეულზე, დაგინახავთ პერსონაჟის კანი, კარმოჭრიალე სხვენი, კოჟრები ფეხებზე. კი, ვიზუალიზაცია კარგი მკითხველის ერთ-ერთი მახასიათებელია. რა თქმა უნდა, იგი ხელს უწყობს შემოქმედებითობის უნარის განვითარებას და ტექსტში უკეთ შეყვინთვას. მეორე მხრივ, სწორედ ტექსტში ჩაყურყუმალავება და ლივლივი ხდის ჩვენს ფანტაზიას პლასტელინივით მოქნილს.

წიგნური გავლენები ბავშვებისთვის ორმაგად მნიშვნელოვანია. ოთხმაგადაც.
ჯერ ერთი იმიტომ, რომ პატარა ადამიანებს ჯერ ბოლომდე არ აქვთ გაცნობიერებული, რას ნიშნავს, იკითხო არა იმიტომ, რომ “რომ გაიზრდები, გამოგადგება”, არც იმიტომ, რომ “თუ ამას წაიკითხავ, რაღაცას მიიღებ/არ წაიკითხავ – ვერ მიიღებ”, არც იმიტომ, რომ დაგავალეს, გაიძულეს, დაგაფიცეს, გთხოვეს. არამედ უბრალოდ იმიტომ, რომ გინდა. შენ თვითონ გინდა. არც ის ჟრუალა შეგრძნებები აქვთ ნაპოვნი, კითხვისას მიღებული სიამოვნებით რომ განიცდი. არც ის სტერეოტიპი აქვთ გაქარწყლებული, რომ კითხვის დროს აუცილებლად მოწესრიგებულად, კოპწიად უნდა იჯდე. ტრანსპორტში, მოსაცდელში, საუზმისას, სიარულის დროს კითხვა და ამით სიამოვნების მიღება, ალბათ, ცოტა მათგანს მიაჩნია ჩვეულებრივ ამბად. მოკლედ, ერთი ეს – კითხვით მიღებული კაიფის აღმოჩენა.
ვიზუალიზაციასა და წარმოსახვის უნარის განვითარებაზე ზემოთ უკვე დავწერე და იგივე (უფრო მძაფრად, ექსპრესიულად, სურნელოვნად) იგულისხმეთ ბავშვებზეც.
და მეორე – უფრო თუ არა, არანაკლებ მნიშვნელოვანი – ფაქტია, ტექსტები გვცვლიან. ცვლიან ჩვენს ცოდნებს, უნარებსა და დამოკიდებულებებს. პირდაპირი მნიშვნელობით აირეკლებიან ჩვენზე. და ამ ანარეკლს მოფრთხილება, დავარცხნა, სწორი ინტერპრეტაცია სჭირდება. ბავშვები ამისთვის რაღაც გზებს თავადაც მშვენივრად აგნებენ, თავადაც ისრუტავენ სასარგებლო რამეებს სამყაროდან, მაგრამ ხშირად უფროსების სწორი (!) ხარაჩოობა, ე.წ. სკაფოლდინგი არსებითად მნიშვნელოვანია.

შევეცდები ერთი ძალიან კარგი წიგნის მაგალითზე მოკლედ ავხსნა, რას ვგულისხმობ “სწორ სკაფოლდინგში”.

რ.ჯ. პალაციოს “საოცრება” ბოლო დროის ერთ-ერთი ბესტსელერია და დამსახურებულადაც. შინაარსი, ილუსტრაციები, მწერლის თხრობის მანერა, კარგად თარგმნილი და რედაქტირებული ტექსტი, სერია, რომლის ფარგლებშიც იგი გამოიცა (აირჩიე სიკეთე.ზოგადად, ეს სერია ამ გამომცემლობის მიერ არჩეული დიდი სიკეთეა! ♡), ყდა, საყვარელი სანიშნი, რომელიც თან ახლავს… მის კარგწიგნობას ყველა კომპონენტი განსაზღვრავს. ტექსტის ქებას აღარ მოვყვები, უბრალოდ ვიტყვი, თუ წინ გაქვთ მისი წაკითხვა, კნაწუნა სიამოვნება გელით. 🙂
ჩემ გარშემო უამრავმა ბავშვმა აიტაცა “საოცრება”. ბევრს მეც ვურჩიე, ბევრმა თვითონ მომახარა, აი, რას ვკითხულობო. ბავშვები თავად ითხოვდნენ, გვიყიდეთო, მშობლებიც, ოღონდ ბავშვი ნაკითხი იყოსო, კმაყოფილები ყიდულობდნენ. “საოცრება” ვაჩუქე  დაბადების დღეზე, “საოცრების” ფილმი გადაიღეს და რომ გამოვა, წამიყვანენ, “საოცრება” სამ დღეში დავამთავრე და ძალიან მომეწონა, მასწავლებელმა ზაფხულში “საოცრების” წაკითხვა” დაგვავალა… მოკლედ, წიგნი მოდური გახდა და ავიტაცეთ. გამოდურებასა და ატაცებაში, ჩემი აზრით, არაფერიც არაა ცუდი. ჰო, შენ მომწონხარ, ან შენი აზრი ღირებულად მიმაჩნია, ან მეც მინდა გამოვცადო, რაზეც საუბრობ ასე აღტაცებით და ვკითხულობ, რაც მოდაშია. რა პრობლემაა? მთავარია, წიგნთან მივიდე და ტექსტი ჩემს ტვინზე, გულზე, დამოკიდებულებებზე ავირეკლო, ასე არაა? ჰოდა, მოვედი.

კიბატონო, ზუსტად ასეა. სწორედ ეგაა მთავარი – პატარა ტვინებმა და გულებმა სადღაც აირეკლონ ღირებული ტექსტების ღირებულებები. ჰოდა, აი, აქ დამჭირდება ისევ ჩემ მიერ ზემოთ ნახსენები სიტყვა – ხარაჩოობა ანუ სკაფოლდინგი.
ტექსტებიდან მესიჯების სწორად ამოკითხვა და შემდეგ მათი საჭირო ნაწილის ჩვენს ფასეულობებზე/დამოკიდებულებებზე არეკვლა რომ ადვილი საქმე არაა (პირიქითაც 😉 ) და დიდ ადამიანებსაც უჭირთ ზოგჯერ (ნუ, ხშირად 🙂 ), ეს, მგონი, სადავო არაა. პატარა მკითხველებისთვის კიდევ უფრო არაა ეს მარტივი ამბავი.
დიახაც, წაიკითხეს, მოეწონათ, შეიძლება გულიც აუჩუყდათ, მაგრამ “მე რა შუაში ვარ” ყინული ასე მარტივად არ ლღვება. ტექსტის იდეაში, პერსონაჟებში (ამ შემთხვევაში, ავგუსტსა და მის მეგობრებში) რომ ერთ-ერთი კლასელი, მეგობარი, საკუთარი თავი, მათ გარშემო არსებული პრობლემა დაინახონ, გვერდიდან შეხედონ საკუთარ საქციელს, სიტყვებს, განცდებს, გადააფასონ თავიანთი დამოკიდებულებები, ღირებულებები – აი, რა უნდა ქნას ამ ძალიან კარგმა ტექსტმა და აი, სადაა ის ხარაჩოობა ანუ სკაფოლდინგი საჭირო.
სამწუხაროდ, უფროსები ნაკლებად ვაცნობიერებთ, რამხელა მნიშვნელობა აქვს ჩვენს სწორ ჩარევას. ან თუ ვაცნობიერებთ, არ ვფლობთ საკმარის ცოდნას/უნარებს ამისათვის. ამიტომაც იყო, ჩემმა ნაცნობმა გულისტკივილითა და ერთგვარი გაკვირვებით რომ თქვა, ჩემმა შვილმა წაიკითხა ეს ტექსტი და ძალიანაც მოეწონა, მაგრამ თავისი მეგობრები რომ მოიწვია წვეულებაზე, ერთი გოგონა, რომელთანაც დიდად არ მეგობრობენ, მაინც გამოტოვაო. ამიტომაც იყო, რომ ამ ტექსტის განხილვაზე ამა თუ იმ სკოლაში მისულს იქვე, აქტიურად განმხილველ ჯგუფის წევრებს შორის ხშირად შემიმჩნევია ბულინგის, იგნორის, აგრესიის, ენამწარობის შემთხვევები.

ჰომ, ასეა, ტექსტიდან მიღებული ზედაპირული შთაბეჭდილებით რომ ვისიამოვნოთ, მარტივია, ამ შთაბეჭდილებებს რომ ჩვენს ღირებულებებზე რაიმე კვალის დატოვების ნება/საშუალება მივცეთ – გაცილებით რთული.
დიახ, სწორი ხარაჩოობა სჭირდებათ ბავშვებს, რომ სწორადვე გადახარშონ წიგნური გავლენების ამბები.
უშენოდაც კარგად მესმის, მაგრამ როგორ? – იტყვის ან გაიფიქრებს მაინც ბევრი უფროსი. ყველა პატარა მკითხველისთვის გათვალისწინებული რეცეპტის დადება, ალბათ, შეუძლებელია, მაგრამ მომინდა გამეზიარებინა ორიოდე რჩევა თუ რეკომენდაცია, რომლებიც სხვადასხვა დროს მომისინჯავს და ნამდვილად მუშაობს.
მაშ ასე:
1. ხმამაღლა კითხვა + ერთობლივი კითხვა – პატარა ადამიანებს ძალიან უყვართ, როცა ვუკითხავთ (კსტაწი, დიდებსაც 😉 ). ხმამაღლა, სწორი აქცენტებით კითხვის დროს შენ, ერთი მხრივ, მასში გაწაფული მკითხველის მოტივაციას გააღვიძებ, მეორე მხრივ, საშუალება გექნება ოსტატურად შეჩერდე იმ საკვანძო ადგილებზე, სიტყვებზე, მინიშნებებზე, რომლებიც ტექსტის გასააზრებლად ღირებულად მიგაჩნია და დაეხმარო პატარა ადამიანებს მათზე ყურადღების სწორად გამახვილებაში.

2. საუბარი, საუბარი, საუბარი – საუბარი სულ! არა ტრაფარეტული ფრაზებით, წიპა, “მოდი, შვილო, ვისაუბროთ ლიტერატურაზე”, “რამდენი წიგნი გაქვს წაკითხული?”, “რა არის, აბა, ამ ნაწარმოების დედააზრი?” – მიდი და შენ უპასუხე, აბა, ეგეთ შეკითხვებს. -_-
მარტივ, ჩვეულებრივ საუბრებზე ვლაპარაკობ. საუზმისას, ლოგინში ჩაწოლისას, თმის გაშრობისას, საცობში, პიკნიკზე, კრეკერების ხრამუნისას უბრალოდ რომ ვსაუბრობთ ხოლმე ადამიანები. ისეთივე უბრალო და მყუდრო მანერით, როგორიცაა “პულტი მომაწოდე, რა”, “მამას გასძახე, ჩაი დავასხი”, “ბე, ყუა მომიტეხე, გთხოვ” და ა.შ. ასეთ რამეებს ხომ სრულიად მარტივად, ყოველგვარი ხელოვნური ინტონაციის გარეშე ვამბობთ. ჰოდა, ეგრევე რომ ვთქვათ, “აუ, ავგუსტის საქციელმა გადამრია, იმიტომ, რომ…”, “აუ, შენც ის გაგახსენდა იმ მომენტზე…”, “ის რა მაგარი იყო…”, “იმ ადგილს რომ ვკითხულობდი, ფილმივით წარმოვიდგინე/უცებ ვიგრძენი…” – მორჩა, სულ ესაა, თქვენ უკვე ტექსტზე ლაპარაკობთ. ნაბიჯ-ნაბიჯ იწყებთ და სულ მალე ღირებულებებზე, ჩამალულ მინიშნებებზე, თქვენს ცხოვრებებთან პარალელებზე გადახვალთ. ხომ შენთვისაც სახალისოდ ჩანს? ჰოდა, ეგრეცაა, მართლა სახალისოა!
ოღონდ გახსოვდეს, საკუთარის გაზიარებასა და სხვისთვის თავსმოხვევას შორის დიდი ზღვარია და ამ ზღვრის გადათელვა ძალიან სახიფათო რამეა. “სწორი ხარაჩოობა” სწორედ ამას გულისხმობს. მიიყვანო, შეეხიდო, მიეშველო, მაგრამ მას აცადო. რაღაცების აღმოჩენების, შეყნოსვის, მიგნების, გათავისებაზე დაფიქრების სიხარული და სიამოვნება მას დაუტოვო.

ჰომ, მე მჯერა, კარგმა ტექსტმა რომ მართლა იცოცხლოს, ისუნთქოს, მასში აღწერილი ღირებულებითი ამბები ვიღაცის ლიტერატურულ თუ ცხოვრებისეულ ფასეულობებზე უნდა ახდენდეს გავლენას. წიგნებში აღწერილით თუ აღვფრთოვანდით, ზოგჯერ კურცხალიც კი დაგვდინდა და მერე სულ ყველაფერი ძველებურად გაგრძელდა, ეს წიგნის ერთგვარ ჩაკვლას ნიშნავს. იქაური ფასეულობების იქვე ჩაკეტვას. ცარიელ პათეტიკად გადაიქცევა მაშინ ის წიგნი, ავტორიდან ჩვენს ბალიშისქვეშამდე გრძელი და დამღლელი გზა რომ გამოიარა. ჰოდა, ეხარაჩოვე პატარა მკითხველს, ორი წამით შეანელოს თავისი ქარიშხალივით ცხოვრების რიტმი და მოუსმინოს, როგორ ეშრაშუნებიან წაკითხული წიგნიდან სიტყვები. აბაზანაშია, საუზმობს, უკვე სხვა წიგნის კითხვა დაიწყო, მეცადინეობაზე კონცენტრირებას ცდილობს, ვიღაცას ეპრანჭება… ისინი კი მაინც ფუთფუთებენ, შრაშუნობენ მის ტვინში – “იცი, რაც უნდა შეცვალო! დაგვიხმარე! ჩვენ შეგვიძლია! დაგვიხმარე! შეცვალე!”
ჰოდა, ასწავლე, როგორ დაუჯეროს და შეცვალოს! ასწავლე, რომ “საოცრება” კი ჯადოსნური წიგნია, მაგრამ “საოცრების” და სხვა წიგნების ჯადოსნური ეფექტი თითოეული მკითხველის ტვინიდან იწყება! დააჯერე, რომ სინამდვილეში სწორედ თვითონაა საოცრება!

 

change

 

 
5 Comments

Posted by on ნოემბერი 7, 2017 in Uncategorized

 

მარტო ბოდიალინგი – გამოწვევა, სინერგია, კაიფი

print-foot-shoe-child-25377173

ბოდიალინგი ძალიან მიყვარს. მიყვარს დიდი ხანია და მიყვარს ნებისმიერად – ქალაქში (საკუთარსა თუ უცხოში), სოფლებში, ხალხმრავალ ადგილებში, უკაცრიელებში. კარვით, ოჯახში/გესთჰაუსში, სასტუმროში დარჩენით. კუჭმოწანწალეობით, მშრალი საკვებით, უცხო ოჯახის გულუხვი გამასპინძლებით, პანსიონატური კვებით. მთაში, ბარში, ზღვაზე, ტყეში, ალპურ ზონაში. არამოწუწუნე, მზრუნველ, იუმორიან, სიყვარულიან ადამიან(ებ)თან ერთად – ერთთან ან რამდენიმესთან. ბევრთან – არა.
და მარტო.

საკმაოდ პატარამ აღმოვაჩინე, რომ ბოდიალინგი ძალიან მომწონს და მას შემდეგ ახალი ადგილების, ადამიანების აღმოჩენა, ძველების ახლებურად დანახვა, უკვე აღმოჩენილის კიდევ ერთხელ მონახულება ჩემი საყვარელი საქმიანობაა. ქალაქში უამრავს ვბოდიალობ.
“მარტო როგორ დადიხარ?”, “არ გწყინდება/გეზარება/გეშინია?” – ასეთი ბანალური და მოსაწყენი შეკითხვა უამრავია და პასუხების მოსაფიქრებლად უკვე დიდი ხანია, თავს აღარ ვიტკიებ. “არა” + კეთილი ღიმილი.

მიუხედავად იმისა, რომ ბევრს დავბოდიალობ, არასოდეს მიბოდიალია მარტო. უფრო სწორად, ზღვაზე, ნაცნობ ადგილებზე, წავსულვარ რამდენჯერმე და იქ, ცხადია, მიწანწალია, მაგრამ უცხო ადგილები მარტოს არ მომიბოდიალებია. ზუსტად არ ვიცი, რატომ. მგონი, მაინც იმიტომ, რომ “მარტო სად უნდა წა(ხ)ვიდე”, “ათასი გიჟი დადის”, “მომ(გ)წყინდება”, “რამე რომ დამ(გ)ჭირდეს” და მისთანა ხელოვნური წინაღობები.

და აი, დადგა დრო, რომ მივდივარ, კიარადა, წავედი მარტო! საბოდიალოდ. სულსულ მარტო. მთავარი გარდამტეხი აზრი, რამაც გადამაწყვეტინა, რომ უნდა წავიდე, ტვინში ნელ-ნელა მომწიფდა. ჯერ პაწაწკინტელა, თავდაუჯერებელ ნაკუწად გაჩნდა. მერე ნელ-ნელა მოყოჩაღდა და ბოლოს ბიტლების რევოლუშენად აგუგუნდა ტვინში.

ყველას შეგვმთხვევია, რომ გვინდა სადმე წასვლა, რაიმე ადგილის, ფილმის, სპექტაკლის და ა.შ. ნახვა. ვთავაზობთ მეგობარს/ამხანაგს/ნაცნობს. ის:

ა) სიხარულით გვეთანხმება და მერე (ძირითადად ბოლო დღეს, ბოლო საათებში) გვაგდებს – ვაიმეეე, ძაან მინდოდა, მარა უფროსი არ მიშვებს, დედაჩემს ღოღნაშოს მურაბა უნდა მოვახუფინო, აუ, მაგარი გაჭედილი ვარ, თორე ბაზარიარაა, რაღაც თემებში ვარ და შანსიარმაქ, თორე სულით და გულით მანდ ვარ, ხო იცი და ა.შ. -_-

ბ) თავიდანვე გვაგდებს და ძაან მშვიდად გვეუბნება, რო ეზარება, სხვა პონტში მიდის (და შენთვის შემოთავაზება დაავიწყდა ❤ ); გული უგრძნობს, არ გაუსწორდება, აუ, ბევრია სასიარულოოო; დაღლილია, თორე მაგრად დადის და წამოვიდოდა, აი, მომავალ წელს უეჭ. ერთად მიდიხართ და ა.შ.

გ) მოდის, მაგრამ ტვინს ისე ბურღავს (უკმაყოფილოა, სხვა რამეს ელოდა, დაიღალა, ეზარება, დისკომფორტი აქვს, არ აინტერესებს, უბრალოდ, უხასიათოდაა…), თავსაც ილანძღავ გულში, რატომ შევთავაზეო და იმასაც ლანძღავ (ესეც გულში), რატომ დამთანხმდა, ნეტავ, გადავეგდეო.

უამრავი ფსიქოტიპის გამოყოფა შეიძლება, რომლებსაც შეუძლიათ ძაან მარტივად ჩაგიფურთხონ (უარესს არ დავწერ, კაიჰ :3 ) ამ შენთვის საკრალურ ბოდიალინგურ ოცნებებში, შენ ისე რომ ელოდები და გსიამოვნებს, მუცელში ოდნავ სპაზმებსაც გრძნობ.

ჰო, კიდევ ერთი ფაქტორი – პასუხისმგებლობა. ცხადია, ძალიან სასიამოვნოა, როდესაც ისეთ ვინმესთან ერთად ბოდიალობ, შენნაირად რომ აცნობიერებს, რა პასუხისმგებლობა გაქვთ ერთმანეთის მიმართ. საიმედოობის, სიმყუდროვის, თბილი ჟრუალის განცდას იწვევს, როცა სხვის შენზე ნაფიქრობას, ზრუნვას, სიყვარულს, მოფრთხილებას სულ უმნიშვნელო დეტალებში იჭერ და, რასაკვირველია, იმავეს უბრუნებ ბუმერანგივით. თუმცა თუ პროცესი ცალმხრივი ხდება და მასზე (თანამობოდიალეზე) ზრუნვა/ფიქრი მხოლოდ შენ გეკისრება, დამღლელი და ყულფის მომჭერი ხდება და გინდა რაც შეიძლება მალე დაიხსნა თავი.
მარტო ბოდიალინგი კი ამის საუკეთესო საშუალებაა. შენ წინ ჟრუალების მთელი ნაკრებია – აიღე და შეიგრძენი!

აი, დედას ვფიცავარ, ასე ბომჟად ბოდიალზე მეტად თუ მისწორდებოდეს რამე.
გულს მიჩუყებს სრულიად უცნობი ადამიანების მიერ მოულოდნელად გამოვლენილი პატარ-პატარა სიკეთეები.
მეუასება, არავითარი პასუხისმგებლობა რომ არ მაქვს, მარტო ჩემი თავი მაბარია და უარხეინესად ვბომჟაობ.
მეხალისება, საკუთარ ქვეყანაში უცხოელი ტურისტი რომ ვგონივარ და ინგლისურ-რუსულად მთავაზობენ რაღაც სერვისებს (და მეც იმავე ენაზე ვპასუხობ დავტოვებ ბოლომდე გაცუცურაკებულს 3:) ).
მსიამოვნებს, ჩემს ქვეყანაში უშიშრად რომ ვბოდიალობ და სიყვარულს და აღფრთოვანებას ვგრძნობ ყველაფრის მიმართ.
მიხარია, საერთოდ რომ არ ვარ კომფორტდამოკიდებული და სტოპით, ფეხით, სამარშრუტოთი უპრობლემოდ გადავაადგილდები და მხოლოდ შხაპი და სუფთა თეთრეული მჭირდება ბედნიერებისათვის.
მეცინება, რომელიმე პატარა ქალაქის სავაჭრო ცენტრში აპარატის ყავას, კატლეტს და პიურეს ერთდროულად რომ ვსანსლავ და მეზეგემრიელება.
ვამაყობ, რომ რუტინას სრულიად მოულოდნელად შემიძლია ჩავეხსნა და ეს ჯადოობა ვაჩუქო ჩემს თავს. სანახაობებთან ერთად, კაიფის სრულ კომპლექტს სწორედ ამ განცდების მიქსი ქმნის.

დაბოლოს, ხუთი რჩევა/გზავნილი თქვენთვის, ვისაც გეუასებათ ასეთი რამეები, თუმცა ჯერ არ/ვერ მოგისინჯავთ:

  1. კომფორტდამოკიდებული ხარ? არ შეგიძლია რბილი საწოლის, პულტის, ხალათის, ფუმფულა ჩუსტების გარეშე? ტოსტერის პური თუ არ ჭამე საუზმეზე, ოდნავ მორყეულ სკამზე მოგიწია ჯდომა და საბჭოთა, კოპლებიანი ჭიქით ჩაის დალევა, აუცუდადგხდის? მესმის, ჰო. მაგრამ ერთხელ გარისკე, რა. იქნებ ამ კომფორტების დათმობის სანაცვლოდ ისეთი ჯადო შეგრძნებები, შთაბეჭდილებები, მუხტები გხვდება, მთელი დარჩენილი ცხოვრების ფეხშიშველა ბოდიალინგში გატარებას გაწყვეტინებს?! დამიჯერე, ჯასთ თრაი 😉 და ნახავ, რომ ცოტა რამ შეედრება იმ თავისუფლების, სილაღის, სიხარულის განცდას, ასე, ოდნავბომჟურად ბოდიალს რომ მოაქვს.
    (ჰო, შხაპსა და სუფთა თეთრეულზე უარს ნუ იტყვი, ასეთი ასკეტობაც არაა საჭირო. 😉
    ეს ორი რამ კი სრულიად საკმარისია, თავი ზებედნიერად და ზეკომფორტულად რომ იგრძნო).
  2. არ ფლანგო. ბოდიალინგი იმას გულისხმობს, რომ მინიმალური დანახარჯით მაქსიმალური სიამოვნება მიიღო. ჰოდა, შენ თუ სტოპზე არ დადექი, სარეისოს არ გაყევი, ტაქსებით იფუფუნე, ძვირიან კაფეებში ჭამე და ჯაკუზებიან სასტუმროებში ათენე, პირდაპირ რამე ლაქშერი ტურით რო წასულიყავი და თავი ზედმეტად აღარ აგეტკიებინა, გეთაყვა? :3
  3. გამოიყენე ნეტვორკინგი. თუკი იმ სოფელში/ქალაქში/დაბაში მიბოდიალინგობ, საიდანაც შენი თანამშრომლის ძმაკაცია/შენი მეზობლის დაა, შეეხმიანე და ჰკითხე რჩევა, რისი ნახვა შეიძლება იქ, სად შეგიძლია ღამე გაათენო, რით სჯობს წასვლა/წამოსვლა. მისწერე ყოფილ კლასელს, დედაშენის მეგობარს, ისერა ნაცნობ კურსელს, ტრენინგზე შეხვედრილ მოხალისეს… შეეხმიანე! რამე გჭირდება? – სთხოვე. რამე გაინტერესებს? – ჰკითხე. ეს ხალხი სამყაროს ნაწილია, სამყაროს კიდევ, გახსოვს?  უყვარხარ! 🙂
  4. ფხიზლად! შენ არამხოლოდ შენი თავი, არამედ მარტობოდიალინგის მთელი რეპუტაცია გაბარია. “სად უნდა წახვიდე, ეგერ, დაბოდიალობდა ის მარტო და კაი ტურა დაიჭირა”, “მოიცა, ერთი, ორ ბატს ვერ განდობ”, “ისე მიიჩიხები, თვალის დახამხამებას ვერ მოასწრებ”, “მერე რას იზამ, ერთი, კი მაინტერესებს” – თუ არ გინდა, ეს და სხვა ბლაბლაბლა მოისმინოთ შენ და ბოდიალინგის მოყვარულმა სხვა ადამიანებმა (თან ამაყი წამოძახების ტონით -_- ), სიფხიზლე, კონცენტრაცია, ყურადღება არ უნდა დაკარგო. დაგჭირდება.
    გაარკვიე, დაგეგმე, გადაამოწმე, იკითხე – ყველა ინფორმაცია გამოგადგება. რაც არ გამოგადგება, წაშლი 😉
    (ჰო, ეს რომ დაძაბულ და სტრესულ რეჟიმს საერთოდ არ ნიშნავს და სპონტანურობა და შემოქმედებითობა არავითარ შემთხვევაში არ უნდა დაკარგო, მაგის ახსნაზე აღარ შევჩერდები 🙂 )
    უზარმაზარი გამოწვევაა, პირველ რიგში, შენი თავის და მერე ყველა დანარჩენი ადამიანის წინაშე, წახვიდე და დაბრუნდე უსაფრთხოდ, ნასიამოვნები, უფრო საინტერესო, უფრო ძლიერი, უფრო მოსიყვარულე და მყვარებელი – მოკლედ, დარეფრეშებული ოდისევსი.
  5. ენდე! რა თქმა უნდა, სიფხიზლე მნიშვნელოვანია, მაგრამ უფრო მნიშვნელოვანი ისაა, ყველაფრის წინასწარ სკურპულოზურად დაგეგმვის სურვილმა მთავარი ან შთანთქოს შენში – ნდობა ადამიანების (უცნობების და ნაცნობების), გარემოებების, ადგილების, სამყაროს მიმართ. ის, რომ ლურჯი კოსმოსის ნაწილი ხარ, ვიღაც უცნობებს, შენნაირ ტიპებს აღელვებთ, რა ჭამე, სად გეძინა, რით მიდიხარ, ხომ არ დაიღალე, უხარიათ, რომ სიამოვნება მიიღე, აინტერესებთ, რა აღმოაჩინე ახალი და საინტერესო შენს თავში თუ სამყაროში… რაღაც ფანტასტიკური შეგრძნებაა! შენ გიგანტური ფაზლის ერთი დეტალი ხარ. ფაზლის მთლიანობისთვის თანაბრად ხართ საჭირო შენც და ისინიც. სწორედ თქვენ შორის გაჩენილი ეს ქიმიები, მუხტები, ძაფები ქმნის ამ მთლიანობას, სინერგიას. ჰოდა, ენდე სამყაროს.თუ ჯერ არ გიგრძვნია, რა სასიამოვნო მუხტები მოაქვს მარტო ბოდიალინგს, გილოცავ, სრული ჯადოობა შეგრძნებები და აღმოჩენები წინ გაქვს!
    ჰოდა, ვისაც არ გეთმობათ რუტინული სიკეთეები და კომფორტები, ისხედით სახლში და ალაიქეთ ფოტოები. 🙂) ან ხარჯეთ ხელფასები ვარსკვლავებიან სასტუმროებსა და შატოებში და ასე ეცადეთ ბოდიალს.
    მთავარია, მოვიწანწალოთ და აღმოვაჩინოთ ეს სრულიად ფანტასტიკური ქვეყანა (და, ნუ, სამყაროც 😉 )! 💚🐾☀️

    20882920_10203540331464281_2591786116362645810_n
 

რძისფერი თენთვები

davმთელი ბავშვობა (და სტუდენტობაც) სექტემბერში დავდიოდი ზღვაზე და ეს ხავერდის სეზონები და ყველაზეკაიპერიოდია ზეპირად ვიცი.
მარა გუშინ რაც იყო, ეგეთი, მგონი, არასდროს არ მინახავს.
ვერავითარი ფოტო (ნუ, ჩემი გადაღებული, ყოველ შემთხვევაში) ვერ ასახავს, რა შეგრძნებები და თენთვებიც მოდიოდა თვალებში, კუნთებში, გულში. ამიტომ მე ვეცდები აღვწერო და თქვენ სტოპკადრად, გაყინულ ეპიზოდად წარმოიდგინეთ.
დილაა. რვაზე გადიხარ ზღვაზე და გარუჯულ კანზე ხორკლები გაყრის, რადგან დილაობით უკვე საგრძნობლად გრილა. წყლის ხმა, შორიახლოდან რომ გეგებება ხოლმე, არ ისმის. ისეთი განცდა გაქვს, თითქოს გადაიხედავ და წყალი არ დაგხვდება.
გადაიხედავ.
დგას.
ჰო, ადგილზე რომაა და არ გამქრალა, გასაგებია, მაგრამ სხვანაირად დგას. პირდაპირი მნიშვნელობით. ზედაპირზე რკალებს აკეთებს ზანტი მოძრაობით და არი მიყურსული.
უ კამკამესი
უ ლივლივესი
უ ჩუმესი
უ სუფთესი
მიდიხარ ახლოს. ფეხის თითებზე ნელა გეციმციმება და დიდად არ გაბეზრებს თავს. და არც იგიჟებს, როგორც სხვა დროს, შემიმჩნიე, შემო, ნახე, რა თბილი ვარ, რბილი ვარ და ა.შ. არის ნელგრილი, უფრო – მოცივო, ოდნავ გეხება და მორჩა. თავის პონტშია ტიპი. გასულია.
ეს პოზა, თან ძაან მიმზიდველი როა და თან არც გეხვეწება არაფერს, კიდევ უფრო გითრევს და თუ მზის კარგად ამოსვლამდე არ აპირებდი ბანაობას, ეგრევე იხდი, სათვალეს ირგებ და შედიხარ.
არც ნელ-ნელა შეჩვევები, არც “მოდი, ჯერ ხელით შევისხამ წყალს”, ეგრევე თავს შეყოფ, ფეხებს მოუსვამ და გარკვეული დისტანციის დაფარვის მერე (ლიფსიტებიც რომ გაგიძვრებიან ფეხის თითებს შორის), ჩასასუნთქად სახეამოყოფილი გრძნობ, რო ცივია. მარა უკან რაღა გაგიყვანს.

უფრო ღონივრად უსვამ, ცდილობ სათვალის დაორთქლილი მინებიდან გეზი სწორად აიღო და მიდიხარ. უკვე საკმაოდ ღრმად ხარ, მაგრამ მუქ სიკამკამეში მზის სხივის ჩავარდნისას ქვები მაინც ელავენ შიგადაშიგ. აგრძელებ გზას. რბილი და ადგილ-ადგილ სხივებით გამთბარი წყალი შენს სხეულს მოჰყვება (თუ სხეული მიჰყვება) მოქნილად, სინქრონში, თითქოს შენთან ერთად სუნთქავსო. გარკვეული დისტანციის გავლის მერე სანაპიროს ხმები ზუზუნადღა ჩაგესმის, ზურგზე ტრიალდები, წყალზე განერთხმები, სხეულს გაწვართავ და კლასიკური თენთვები გეწყება.

ყველა კუნთი შენ გემადლობება ამ თენთვებისთვის და შენ კიდევ ღმერთს ემადლობები, ეგეთი ზღვა და ეგეთი ცა რო მოიგონა და შენ რო ამ ფანტასტიკა მიქსში გაგრია.
მას შემდეგ, რაც გიგანტური მედუზა მოგეძურწება ზურგზე მოლივლივეს, ნაგლად მოგეხახუნება ხელზე და მწარედ დაგსუსხავს, იკადრებ და წამოდგები.
საკმაოდ ღრმად ხარ და გადაწყვეტ, უბრალოდ, გაჩერდე წყალზე და ჰორიზონტს გახედო.
და მანდ იწყება.
ჰაერი რძისფერია. უფრო სწორად, შესქელებულ რძეში რო ოდნავ ცისფერი ჩაღვარო, იმფერი. წყლის რაღაცნაირი მსუყე, ოქროსფერჩაფენილი ლივლივი შენს სხეულს ოდნავ არხევს. ჰორიზონტზე მირაჟივით ჩანს ჰაერში მოყანყალე მეთევზეთა ნავები. ადამიანებიანები. იმდენად მირაჟივით, რო რაღაც მომენტში მართლა ფიქრობ, ნაღდად ჩანან თუ არა. მსუყე ლივლივი ისევ გარხევს და გეჩვენება, რო ნელ-ნელა სიღრმისკენ გეზიდება. არც გინდა შეეწინააღმდეგო, რადგან ეს ჰაერში ჩამოწოლილი რძისფერობა, მასში გახვეული ზღვა და შენ, მირაჟებად მოცახცახე ნავები, მოცისფრო არაჟნის საბნის ქვეშ შიგადაშიგ ამობურცული ლუკა პოლარეს ნაყინის ბურთულები – ტალღისმაგვარობები, თენთვით იმპულსებს აღვიძებს შენში და მთელი შენი სხეული ამ ტკბილ მონოტონურობას და მოდუნებულობას ემორჩილება, ტოტალურ თენთვებში ებმება.
რაღაც მომენტში გრძნობ, რო სხვა განზომილებაში გადადიხარ, რეფლექსები გინელდება და შენს თავს ვიღაც რიმაინდერს ურთავს – დაბრუნების დროა.
ჯერ ზურგზე მოცურავ, გამოზომილი, ზუსტი მოძრაობებით, ხელის გულებით გრძნობ, როგორ აპობ წყალს. მერე ნელ-ნელა ფელპსი იღვიძებს შენში, უცბად მუცელზე ტრიალდები და იწყებ. ბიძგი, ხელები, ჩასუნთქვა. ბიძგი, ხელები, ჩასუნთქვა. ყოველი ჩასუნთქვისას წყლიდან თითქმის ნახევრად ამოწეული სხეული გრილ ჰაერთან ერთად რაღაცნაირ სილაღეს გრძნობს და ხარბად ყლაპავს. სიკამკამით მოტანილ სილაღეს და ენერგიას. და ოდნავ ხვდები, რას შეიძლება გრძნობდეს ფელპსი დაფინიშებისას.
ამოდიხარ სველი, კუნთებმოჭიმული, ოდნავ დაღლილი და გულაღმა ეგდები (ამასობაში) გახურებულ კენჭებზე. ისრუტავ ქვების სითბოს და გრძნობ, როგორ გიხარია, რომ ხარ ადამიანი. მთელი ამ დედამიწური ჯადოსნობების ადრესატი და ეპიცენტრი. იზმორები, სხეულს ჭიმავ და მერე უცბად, მოსხლეტით ადუნებ, ოდნავ იღიმი თვალებდახუჭული, მთელ სხეულში სიამოვნების, სითბოს და თენთვის ჟრუალები გივლის და ლურჯად მოლივლივე კოსმოსის ნაწილად თავის გრძნობისგან გამოწვეული სიხარულით გადავსებული აგრძელებ განცხრომინგს.
ფოტოკადრის დასასრული.
ჩიტისგამოფრენა.
ფარდა.

 
2 Comments

Posted by on სექტემბერი 12, 2017 in Uncategorized

 

როგორი სუნი ვარ შენთვის?

მე სუნოფილი ვარ. ანუ სუნებს დიდ მნიშვნელობას ვანიჭებ. ანუ ადამიანები, მოვლენები, საგნები, რეპლიკები, სიტუაციები, შთაბეჭდილებები, ადგილები მამახსოვრდება სუნებით (არა მხოლოდ სუნებით, ხმებითაც, მაგრამ ახლა სუნებზე დავწერ).
შესაბამისად, სუნებს ჩემს ყოველდღიურობაში დიდი ადგილი უჭირავს.
საშინელი ასტანი ვარ სუნამოების ან რაიმე არომატულის მაღაზიაში. ათასჯერ ვსუნავ, წავისვამ, მივისხამ, მოშორებით დავდგები და ისე ვსუნავ, ახლოს მივალ, ცხვირით მივერჭობი და ისე ვსუნავ. და აღვწერ საოცრად. რომ ეს სუნი თავში ამირბის, ეს კანზე მწიწკნის, ეს მუცელში მაჟრუალებს… თუ გამყიდველს ნერვები წესრიგში აქვს, კეთილად მიღიმის და მყვება ამ ცანცარში და ჩემი გამოსვლის შემდეგ სვამს დამამშვიდებელს. თუ დაძაბულია, იქვე მიყურებს დაგეცამეხი სახით და დამამშვიდებელსაც იქვე სვამს.
ზოგადად, ადამიანებიც სუნებად იყოფიან. კი, კი, “ესვერარი” კი არა, ეგრეა ნაღდად. ნუ, ჩემთვის. -_-
აი, არიან ადამიანები, რომლებთან ერთადაც სულ ჩაის დალევა მინდება. მათთან სახლში მისვლა, ან სადმე მყუდროდ დაჯდომა და ჩაის დალევა. კაკაოსა და დარიჩინიანი ფუნთუშის სუნი აქვთ ამ ადამიანებს და პლედის შემოკეცვის, ალუბლის კექსის, თმებში ფოთიალისა და დაბალ ხმაზე ამბების მოყოლის სურვილები მოაქვთ ჩემში.
ისეთებიც არიან, დილის ჰაერის სუნი რომ უდით. აი, შეხვდები და მთა, თუ ნაძვები, თუ დილის ცა თუ რაღაც გესუნება. მაგათთან სულ წანწალი მინდება, ბალახზე გაწოლა, გაზმორებისას ფეხის თითების ერთმანეთზე შეხება და ერთმანეთის სუნთქვის სმენა.
არიან სიძველისსუნა ადამიანები. არ ვიცი, საიდან მომდის ცხვირში მათ დანახვაზე ეს სუნი. ძველი ნივთებისადმი სიყვარული, ოცდაათი წლის წინანდელი სუნამოებისადმი ერთგულება, თანამედროვე რამეებისადმი შიში/სიფრთხილე – ალბათ, ყველაფერს ერთად მოაქვს.
არიან ადამიანები-სუნები, რომელთა ბუნებრივ, თანდაყოლილ არომატებსაც ვნებები, მუხტები, ფლუიდების ფრქვევა ახლავს. მიზიდვა-განზიდვები, მუცლის ჟრუალები და ცეცხლები.
საკმევლისსუნებიც არიან. რაღაცნაირი კამკამასუნიანები და თვითჩაღრმავების თუ ლოცვის თუ რაღაც ამაღლებული განწყობების მომტანები.
ზოგი ისეთი სუნია, საკმარისია, ერთხელ შეისუნთქო, სამუდამოდ გამახსოვრდება და მორიგი შეხვედრისას თავისთავად იკრავ სუნთქვას, რომ მეორედაც იგივე აღარ ქნა და აღარ შემოგესუნთქოს.
მოკლედ, დადიან ადამიანები და თან დაჰყავთ თავიანთი ფერადი სუნები. დიდი ხნის უნახავ ადამიანს რომ შეხვდები… მოდიან ქუჩაში ადამიანი და მისი სუნი და გადაეყრები ერთ მშვენიერ დღეს. შეისრუტავ და ცოცხლდება კადრებად შენი და მისი ამბები.
“…ისევ ის სუნი აქვს, მერვე კლასში რომ ჰქონდა” – [სავარაუდოდ] პირველკურსელი გოგოშკები შეხვდნენ კლასელ ბიჭს და ჩახუტებისას თქვა ერთ-ერთმა. ამ დროს ჩავიარე, გავიგონე და გამახსენდა, რომ მეც სუნოფილი ვარ. 
არარი ცუდი სუნოფილობა. ნუ, ერთი კია, გინდა-არგინდა, ყველანაირ სუნს შეიწოვ, არ მოგწონს, გძაგს – მაინც ისუნთქავ. ისუნთქავ ხარბად და შენი ნესტოების მეხსიერება, ფაქტობრივად, სამუდამოდ აღიბეჭდავს ათასობით სუნს და მათთან მიბმულ ასიათასობით ამბავს.
ჰოდა, თამაშია, რა, ერთგვარი – სუნებით ადამიანების დამახსოვრებობანა.
ვირტუალურ სივრცეში თამაშს განსაკუთრებული აზარტი ემატება, რადგან ბევრ უცნობთან გიწევს ურთიერთობა. ზოგი განსაკუთრებით გესაინტერესოება, გიყვარდება, ეჩვევი. ჰოდა, სულ ვფიქრობ ხოლმე, როგორსუნიანი იქნება ახლა ეს? რა პირველადი არომატი ექნება და რა – შერეული ტონები? რამდენად თავსებადია ჩემი და მისი სუნები?
თუ ჯერ არ გიცდია ადამიანების გასუნება, სცადე. მაგარია. სახალისო. 😉
არ დაფრთხე, სინამდვილეში მარტივია.
1. დაფიქრდი ადამიანზე (თუ ახლოს არ გყავს, შეგიძლია წარმოიდგინო მისი კანის ფაქტურა, ხმა, სხვადასხვა მანერა).
2. კიდევ დაფიქრდი. ახლა უკვე მის უფრო ღრმა შრეებზე.
3. დაძაბე ყნოსვა და დაიჭირე არომატები, რომლებიც უეჭველად მოვლენ.
4. ეცადე გამოიცნო, რატომ აასოცირებს შენი ცხვირი და გონება ამ არომატს იმ ადამიანთან.
5. სულ ესაა. ყოჩაღ!

ჰოდა, როგორი სუნი ვარ შენთვის? ^.^woman nose on white

 
2 Comments

Posted by on მარტი 4, 2017 in Uncategorized

 

ტეგები: , , , , ,

არ ჩამოეკიდო

ჩამოკიდება მრავალგვარი არსებობს. შეიძლება ჩამოეკიდო ძელზე, თოკზე, ჩამოიკიდო მძივი, ჩამოკიდო სურათი, ჩაკიდო არაყი და ლუდი, ჩამოჰკიდო/ჩამოიკიდო მედალი, დაიკიდო რამე/ვინმე…
და ჩამოეკიდო ადამიანს.

ჩამოკიდებათაგან ყველაზე სახიფათო ბოლოა.
ერთი იმიტომ, რომ მძიმე ხარ (რაც უნდა გამხდარი იყო, მაინც). ან მოწყდები და დაზარალდები, ან დაამძიმებ და წელში გაწყვეტ. და ცოდოები ხართ. ისიც, შენც.
მეორე იმიტომ, რომ თუ ძალიან დაამძიმე ჩამოსაკიდი ობიექტი, ერთი ნაბიჯი გაქვს, რომ ჩამოკიდებულიდან პირდაპირ დაკიდებულ მდგომარეობაში აღმოჩნდე. რაც არცთუ სასიამოვნოა.
მესამე იმიტომ, რომ თუ ვერ გრძნობ, რომ ჩამოკიდებული ხარ, ცოდო ხარ. თუ გრძნობ და გკიდია, ოღონდ დასაკიდი ადგილი შეინარჩუნო, უთავმოყვარეო მტანჯველი ხარ და თუ გრძნობ და ხვდები რომ ცუდია, თვითონაც მაგრად იტანჯები. რომ აღარაფერი ვთქვათ იმის ტანჯვაზე, ვისზეც კიდიხარ.

როგორც შეიძლება ჩამოეკიდო 

ავიღოთ სიყვარულის/მოწონების სახელით შეფუთული ეგოიზმი (მაგ., მშობელშვილური, ბიჭგოგოური, მოსწმასწური…), დავუმატოთ გარდარეული ზრუნვა პოტენციურ ჩამოსაკიდებელ ობიექტზე, მოვასხათ ნარკოტიკული მიჩვევა, მიმოვაბნიოთ მოხიბვლა-განხიბვლის მარცვლები, გამოვაცხოთ შინაგანი შფოთვისა და მოუსვენრობის მომატებულ ტემპერატურაზე და ვუალა! – გამძლე ყულფი მზადაა. შეგიძლია იკონწიალო გემრიელად.

რისკები. ტასკები.

ჩამოკიდების ერთ-ერთი რისკი ისაა, რომ კარგა ხანს ვერ აცნობიერებ, რომ შენ ჰაერში ხარ. კიდიხარ. ჩამოკიდების ობიექტი კარგად არ გრძნობს თავს. შფოთავს. ეჭვებშია. წუხს. უნიათოდ ცდილობს გაგრძნობინოს, რომ ჩამოკიდებული ჰყავხარ, თან ისე, რომ თოკი არ ჩაგიჭრას.
შენ ამ მცდელობებს არ იმჩნევ/ვერ ამჩნევ, უძებნი ათასგვარ სულელურ, შენთვისაც დაუჯერებელ ახსნას. როცა უკვე მდგომარეობა ჩიხში შედის და ჩამოსაკიდი ობიექტი მაკრატელზე ალაპარაკდება, ან, საერთოდაც, თოკს ჭრის (ან ზოგჯერ ღრღნის), ეძახი უმადურს (ხმამაღლა ან გულში მაინც), ღელავ, მუცელი გგვრემს, ცუდად გძინავს.
ჩიხი ბევრია – ჩამოსაკიდებელი ობიექტის ასაკობრივი/მენტალური გაზრდა/დაპატარავება, შიში, დაფრთხობა, დაღლა, მოწყენა, ინტერესის გაქრობა, სხვა გარემოებებზე, თემებზე, ადამიანებზე გადართვა.

ინტერპრეტაცია

ზემოთ აღწერილი სულაც არ ნიშნავს, რომ ინდეფერენტული, უსიყვარულო,გრძნობების გამოუმჟღავნებელი მინავლული ღუმელი უნდა იყო. ჰოდა, არც გინდა ამგვარი ინტერპრეტაციები, გეთაყვა. დიახაც, უნდა გიყვარდეს, ზრუნავდე, ათბობდე, ჩახჩახებდე. უნდა გადასდო კიდეც ეს შენი მუხტები შვილს, შეყვარებულს, მოსწავლეს, მეგობარს, ნაცნობს. ოღონდ გახსოვდეს, ამ ყველაფრის ჰიპერდოზირება კლავს! გკლავთ შენც და მასაც.
ჰოდა იყავი, რა, ღუმელი გუზგუზის რეგულირების ღილაკით. და არა ყელსმობჯენილ ყულფზე მოქანავე მძიმე თუჯის ნაჭერი.
ჰო, მეორე უკიდურესობა არ დაგემართოს და სულ მაგაზე ფიქრით არ გამოიხრა თავი, არ ჩამოვეკიდო და კისერი არ მოვწყვიტოო. ეგეც არანაკლები ყულფი და ტანჯვაა. საშინელი. შენთვისაც და მისთვისაც.

რა ვქნათ

თუ გრძნობ, რომ ჩამოკიდებული ხარ, ყოჩაღ, ეს უკვე კარგია! ახლა უნდა იმოქმედო.
კი, თავიდან გაგიჭირდება. შეამოწმებ ტელეფონს, ინბოქსს, დაათვალიერებ მის ფოტოებს, საჩუქრებს, მასთან ძაფგაბმულ უმნიშვნელო თუ მნიშვნელოვან ნივთებს. გული შეგეკუმშება, აგეტირება, დაიბოღმები, იფეხებზემკიდიავებ, შეიძლება მოსაკითხად აქავებული თითები, ენა, ტვინი მდუღარე წყალში ჩააწყო, ასკეტური მარხვა დაიწესო, იკრუსუნო, ხალისიც დაკარგო, მაგრამ გაუშვა!
აი, მთავარი ნიჭი – გაშვების.
შენ აღდგები. ნუ გეშინია. ფენიქსი ხარ. 😉

რატომ უნდა გაუშვა

ჰეი, შენ ადამიანი-სადგური ხარ.
აცნობიერებ ამას? 😉
(ოღონდ გულსგარეთ, თეორიულად კი არა, სისხლის უჯრედებამდე, პანკრეასამდე უნდა აცნობიერებდე)
დგახარ ერთნათურამბჟუტავი. შენთვის. აბურდულ რელსებში, ღამეებში, ქარებში, ჩახჩახა მზეებში, უცნაურ ხმებში, მუდმივ მოძრაობებში. შენთან მოსული ნებისმიერი ადამიანი მატარებელია. მოვა, შემოაღებს შენს ჭრაჭუნა კარს, გათბება, შენს საჭმელს შეჭამს, გულთან რომ ფირსაკრავი გიდგას, მასზე შენსმუსიკიან ფირფიტებს დაატრიალებს, შენს მყუდრო ლოგინში მოისვენებს. შეიძლება 9 თვეც კი ჩაგიცხოვრდეს. უსუსური იყოს, მოწყენილი, ხალისიანიც, ღუნღულაც. ჰოდა, ხარობ შენც, სადგურო, მაგრამ სულ გახსოვს, რომ სადგური ხარ.
და არასოდეს, ერთხელაც კი არ წამოაძახებ, რომ მის ანგარიშზე არაერთი შენ მიერ გათენებული ღამე და უთენია წამოხტომაა. რომ მისი კარგად ყოფნისთვის ბევრჯერ ცუდად ყოფილხარ. რომ მისი გულისთვის სწავლა არ გააგრძელე, არ დაოჯახდი, თვალებში შესციცინებდი, მეგობრები მიატოვე, საყვარელ საქმეზე/ადგილებზე უარი თქვი, მასთან სინქრონში სუნთქავდი, ცხოვრება შესწირე, მის სიხარულს ეფოფინე, შემოსავალი დაახარჯე, მის კომფორტზე უჩუმრად იზრუნე, იღელვე, მუცლით ატარე. რომ შენ გეგონა… რომ ყველაფერი ისე მიდიოდა… რომ მისგან არ მოელოდი…
არ წამოაძახებ, რადგან ზუსტად იცი, რომ ერთ მშვენიერ დღეს ადამიანი-მატარებელი წავა. რადგან სხვა გზები აქვს სავალი. რადგან სხვა ადამიანი-მატარებელი უნდა დადგეს შენთან. რადგან შენ თვითონაც სხვა სადგურში ხარ გასაჩერებელი. რადგან ასეთია ადამიანი-მატარებლის ბუნება.
ჰოდა, აუნთე მწვანე შუქი, გაუღე შენი გულის ბევრი გაღება-დახურვისგან აჭრაჭუნებული კარი და გაუშვი!
გაუშვი და შენს კისერზე იგრძნობ, როგორ შემსუბუქდა მისი კისერი.
გაუშვი და და ეს იქნება შენი მისდამი სიყვარულის ყველაზე დიდი დასტური!
გაუშვი და აღმოაჩენ, როგორ გიყვარს შენი გამშვები თავი!
გაუშვი და მოგეშვება! 😉

old tailor scissors and rope on the wooden background

 
4 Comments

Posted by on თებერვალი 1, 2017 in Uncategorized

 

“სკოლის სევდა”

რამდენიმე დღის წინ ფბ-ს ვათვალიერებდი და გადავეყარე ერთ-ერთი ნაცნობის პოსტ-წუხილს იმის თაობაზე, რომ მისი შვილი სკოლაში წასვლისას ტირის.
ბავშვს პირადად არ ვიცნობ, თუმცა მისი ვიდეოები მაქვს ნანახი და ვიცი, როგორიცაა. წარმოიდგინეთ ათი წლის ადამიანი, რომელსაც აქვს მრავალმხრივი ინტერესები (მეცნიერებები, ტექნოლოგიები…), მეტყველებს დახვეწილი ინგლისურით, შეუძლია სხვადასხვა საკითხზე საინტერესოდ მსჯელობა, დისკუსია, არგუმენტების მოტანა. ერთი სიტყვით, იისფერს რომ ასხივებს, იმ ტიპის ვინმეა. ნუ, ცხადია, ასეთი მოსწავლის დაინტერესება, ყურადღებისა და მოტივაციის შენარჩუნება უფრო ძნელი და წინასწარ კარგად დასაგეგმი რამაა. მასწავლებლებს დამატებითი აქტივობების, რესურსის, შრომის მობილიზება დასჭირდებათ ასეთი ბავშვებისთვის გემრიელი სასწავლო ლუკმების მოსამზადებლად. არგუმენტები – “იმან ხომ გაიგო, შენ რა დაგემართა”, “ის ხომ ზის ჩუმად, შენ რატომ გწყინდება”, “იმას ხომ მოუხარია სკოლისკენ, ანუ შენშია პრობლემა”, “იმისი მშობლები ხომ კმაყოფილები არიან, ანუ შენ ხარ პრეტენზიული” და მისთანანი – თავის დროზეც ძირმომპალი და არგასაჭაჭანებელი იყო, დღევანდელ დღეზე რომ აღარაფერი ვთქვათ. ნუ, პედაგოგიკასა და თითოეულ (!!!) მოსწავლეზე ორიენტირებულ ინტერაქტიულ სწავლებასთან ახლოსაც რომ არაა ამგვარი მსჯელობა, ამაზე აღარ შევჩერდები.
ზემოთ ხსენებულ პოსტში არც რომელიმე მასწავლებლის, სკოლის, კლასელის მიმართ საყვედური იკითხებოდა და არც რაიმე სხვა კონკრეტული მიზეზი იყო დასახელებული ბავშვის დემოტივაციის ასახსნელად. ადეკვატური მკითხველი ამოიკითხავდა მხოლოდ მშობლის წუხილს იმის გამო, რომ ბავშვს არ უნდა სკოლაში წასვლა. ამ ერთწინადადებიან პოსტს ახლდა კომენტარების ზღვა. არა, უკვე ოკეანე, რადგან ადამიანების აზრების, დამოკიდებულებების, განწყობების ტალღები კვლავ ბობოქრობენ იმ კედელზე.
ცხადია, მე არც პოსტის ავტორისა თუ დამკომენტარებლების მტყუან-მართლის გარჩევას, არც რომელიმე მხარისადმი გამოქომაგებას ან რაღაცების მტკიცებას ვაპირებ.
უბრალოდ, იმ კომენტარების წაკითხვის შემდეგ (რომელთა უმრავლესობა პროფესიით მასწავლებლებს ეკუთვნოდათ) მომინდა, როგორც განათლების სფეროში მომუშავე ადამიანს, როგორც მასწავლებლობის საკმაოდ ხანგრძლივი გამოცდილების მქონეს, როგორც რიგით მოქალაქეს, რომელსაც არცთუ ზერელე წარმოდგენა აქვს სასკოლო განათლებაზე და სრულად აქვს გაცნობიერებული ის პასუხისმგებლობა, რომელიც მასწავლებელს ინდივიდის ფორმირების საქმეში აკისრია, რამდენიმე სიტყვა მეთქვა იმის თაობაზე, რომ:
  • თუ გადაწყვიტე გახდე მასწავლებელი, კეთილი უნდა ინებო და გიყვარდეს ადამიანები! მათ შორის, ყოფილი მოსწავლეებიც, უკმაყოფილო მშობლებიც, “უნიჭო” და “ნიჭიერი” ბავშვებიც.
  • თუკი ბავშვს სკოლის დასამთავრებლად/საგნის ჩასაბარებლად შენი ჩარევა დასჭირდა და ნიშანი “სამადლოდ აჩუქე” (ეს გამოთქმა უკვე ერთ რამედ ღირს),
    ა) ეს, პირველ რიგში, შენი სწავლების დაბალ ხარისხზე მეტყველებს.
    ბ) ნუღარ წამოაძახებ ამ “სიკეთეს”, ნურც პირადად, მით უმეტეს, ნურც საჯაროდ.
  • თუკი ვინმე უკმაყოფილოა შენი/შენი კოლეგის სწავლების სტილით, ურთიერთობის ფორმით, შენი სკოლის ადმინისტრაციით, ნუ გადახვალ ავტომატურად თავდაცის/თავდასხმის, მით უმეტეს, შეურაცხყოფის (და არა შეურაწყობის/შეურაცყოფის/შეურაწყოფის და ა.შ.) რეჟიმში. ძალების მობილიზება პრობლემის აღმოსაჩენად და აღმოსაფხვრელად – აი, საუკეთესო მხარდაჭერა ბავშვისთვის, საკუთარი თავისთვის, კოლეგისთვის, სკოლისთვის.
  • თითოეული მოსწავლე უნდა იყოს სკოლაში მიმდინარე მოვლენების ეპიცენტრში!
    მთელი კლასიც რომ კმაყოფილ-დალხენილი იყოს, ყველა არაჩვეულებრივად სწავლობდეს, ყველასთვის საინტერესო და პროდუქტიული იყოს სკოლაში მიმდინარე პროცესები (ღმერთმა ქნას, ჩვენც ყველას ეს გვინდა), ის ერთი პრობლემიანი ადამიანიც სკოლის ნაწილია. სასკოლო ცხოვრების სრულფასოვანი წევრი. ისეთივე მნიშვნელოვანი, ღირებული, მოსაფრთხილებელი, დასაცავი, მოსაფერებელი, როგორიც სხვა დანარჩენი! მისი მოკვეთა, ყველაფრის მისთვის, მისი მშობლებისთვის, მისი ჰობისთვის, მისი განსხვავებულობისთვის გადაბრალება არაა გამოსავალი. გამოსავალი პრობლემის ანალიზსა და მის გადასაჭრელად ძალების სწორად გაერთიანებაშია.
  • პრობლემაზე თვალის დახუჭვა, მიჩქმალვა, უარყოფა, სხვისთვის გადაბრალება – ეს ყველაფერი ნაღმის ღრმად დაფვლას ნიშნავს. იმ ნაღმს ადრე თუ გვიან აუცილებლად წამოედება რომელიმე ბავშვი. ანუ წამოედება მისი მშობელიც. ანუ წამოედებიან მისი მასწავლებლებიც. მისი მეგობრებიც. მათი მშობლებიც. ანუ წამოედება საზოგადოება. ჩვენ წამოვედებით.
  •  განსხვავებულობის შიში (შიში ჰქვია ამას, როდესაც ყველას ერთნაირობის ყალიბში აქცევ ნებით თუ უნებლიეთ) ძალიან სახიფათოა! და ორმაგად, არა, ასმაგად სახიფათო ხდება, როდესაც სკოლაში ეშინიათ განსხვავებულობების (სხვანაირი ბავშვების, სხვაგვარად სწავლების, განსხვავებულად ჩაცმის…). ასმაგად სახიფათოა-მეთქი იმიტომ, რომ სინამდვილეში სკოლის უპირველესი ამოცანა სწორედ ისაა, ბავშვებს მათში მცხოვრები განსხვავებულობები აღმოაჩენინოს, გაფურჩქნოს, განავითაროს, ხორცი შეასხას, გაფერადებაში დაეხმაროს.
  • მოცემულობა “ცუდი ბავშვი” არ არსებობს. იმის თქმა მინდა, რომ სასიცოცხლო მნიშვნელობა აქვს, როგორ განვავითარებთ ჩვენ, დიდი ადამიანები, პატარა ადამიანის ქცევებს, დამოკიდებულებებს, ჩვევებს. სწორედ ჩვენი აღზრდისა და ჩვენივე ქმედებების არეკვლით ყალიბდება მათი კარგი თუ ცუდი თვისებები. ცხადია, ჩასაფრებული, ჯიბრიანი ქმედება, გაღიზიანებული ტონი, ნიშნის მოგება, ცილისწამება, შერცხვენა, შეცდომის წამოძახება პირად თუ საჯარო საუბრებში, დადებით ზეგავლენას არ ახდენს მოზარდების ცნობიერებაზე. პირიქით, შავ და მძიმე ლაქებად ილექება მათ გონებაში და ეს ლაქები როდის შეგვახსენებენ თავს, არავინ იცის.
    თუკი საკითხს ამ რაკურსით შევხედავთ, ის ცნობილი, ერთგვარად რიტორიკული კითხვაც – საიდან მოვიდა ასეთი უწიგნური, დაუნდობელი თაობა (სხვა საკითხია, თაობის ამგვარად დახასიათება რამდენად ობიექტურია) – უპასუხოდ აღარ დარჩება – ჩვენგან, მეგობრებო.
    არაფერია ახალი იმაში, რომ ინდივიდის ძირითადი თვისებები, ღირებულებები, დამოკიდებულებები სწორედ სკოლაში ყალიბდება. არც ისაა ვინმესთვის უცხო, რომ ეს ინდივიდები რამდენიმე წლის შემდეგ საზოგადოებას ქმნიან.
    და რადგან ერთფეროვანი საზოგადოება პასიურ, ინდეფერენტულ, მოძალადე, უსუსურ,უინტერესო, დაშინებულ მასას ნიშნავს,
    რადგან ერთფეოვანი საზოგადოება ნელი კვდომაა,
    რადგან თამამი, ფერადი, ღირებულებების მქონე საზოგადოება გვინდა,
    სწორედ განსხვავებულუნარებიანი, განსხვავებულხედვიანი, ჭრელაზრებიანი ბავშვების მოლოდინი გვაქვს სკოლებისგან!
    ჰოდა, საყვარელო მასწებო, მოუფრთხილდით მაგ საძერწ მასალას, წელიწადში დაახლოებით 33 კვირა რომ ხელში გიჭირავთ და სხვადასხვაგვარ ფორმას, ზომას, მოცულობას აძლევთ, თქვენი ხელების ენერგეტიკას რომ გადასცემთ და ბოლოს, გამზადებულს, თაროზე ადგილს მიუჩენთ. მოუფრთხილდით, რადგან ძალიან ძვირფასია!
    12 წელი მალე გავა. ნამუშევრების გამოფენა წინაა. 525700_2490498877195_308751637_n